Sembolizm, 19. yüzyılın sonlarında parnasizmin aşırı biçimciliğine ve realizmin katı nesnelliğine tepki olarak doğmuş bir edebiyat akımıdır. Şiirde bireysel duyguların, hayallerin ve sezgilerin semboller aracılığıyla ifade edilmesini esas alır. Dış dünyanın gerçekliğinden çok, sanatçının iç dünyası, ruh hâli ve gizemli duyguları ön plana çıkar.
Sembolizmin Özellikleri
- Sezgi ve Duygu: Akıl yerine sezgi ve duygulara önem verilir.
- Musiki: Şiirde ahenk, musiki ve ritim ön plandadır.
- Semboller: Duygular doğrudan değil, semboller ve imajlarla aktarılır.
- Bireysellik: Şair, iç dünyasını ve öznel deneyimlerini yansıtır.
- Gerçeküstülük: Dış dünyadan çok bilinçaltı, düşler ve hayaller işlenir.
- Kapalı Anlatım: Anlam çoğu zaman gizli, yorumlamaya açık ve çok katmanlıdır.
Sembolizmin Temsilcileri
Batı Edebiyatı:
- Charles Baudelaire – Kötülük Çiçekleri
- Paul Verlaine – Şairler ve Eleştirmenler
- Stéphane Mallarmé – Bir Atış Oyunu
Türk Edebiyatı:
- Cenap Şahabettin – Elhan-ı Şita
- Ahmet Haşim – Piyale
- Yahya Kemal Beyatlı – Kendi Gök Kubbemiz
Sembolizm, parnasizmin “gözün estetiği”ne karşılık, şiirde “ruhun müziği”ni ve sezgilerin gizemli güzelliğini ön plana çıkarır.

Yorum bırakın